الدرس العاشر 10

 

درس 10
فيه شفاءُ للناس ِ : در آن براي مردم شفاست

كلمه ها و تركيب هاي تازه :
اعْتمَرَ : به شمار آورد
الرّائد : پيش آهنگ
اغْتنمَ : غنيمت شود
الزّيت : روغن
اغْني : غني تر
الشكرياّت : مواد قندي
ضمنَ : ضمانت كرد
البصَلَ : پياز
الطاقة : نيرو
التانّي : درنگ كردن
عطَفَ : عطوفت به خرج داد
التّطهير: ضدعفوني كردن
غفّنَ : برهم گذاشت
تقدّمَ : پيشرفت كرد
الفضائلُ : جمع فضيلت
والتّين : انجير
القيمةَُ الغذائية : ارزش غذايي
الاعجابَ : شگفتي
اللّبن : شير
الاملاح : مواد معدني
المبيد : نابود كننده
تربّي : تربيت شد
مكين : صاحب منزلت
الثّقافة ُ : فرهنگ
الثّقافةُ : فرهنگ
الْممرقّباتِ : پرستار
الجنيّ : تازه چيده شده
المنهاج : راه روشن
سبّبَ : باعث شد
الكُرباتُ الحمراء : گلبول قرمز
سبعون : هفتاد
متّغير : تشخيص داد
الحضارة : تمدن

  قواعد درس دهم :

جمله اسميه : جمله اي است كه غالباً با اسم شروع مي شود و دو ركن دارد
مبتدا، خبر
1. مبتدا : اسمي كه غالباً در ابتداي جمله مي آيد و درباره آن خبر مي دهيم مانند (المؤمن) در جمله (المؤمن صبورُ)
2. خبر : كلمه يا كلماتي است كه غالباً بعد از مبتدا مي آياد و درباره مبتدا خبرمي دهد و معني جمله را كامل مي كند. مانند : (صبور) در جمله المؤمن صبورٌ اعراب مبتدا و خبر هردو رفع است و به عبارت ديگر مبتدا و خبر مرفوع هستند و علامت رفع آنها غالباً ( -ٌ يا -ُ ) است.
خبر معمولاً از لحاظ مذكر و مؤنث از مبتدا تبعيت مي كند.
جاءَ الطالبُ : فعل و فاعل
الطالبُ جاء : مبتدا و خبر

براي يافتن خبر پي بردن به مفهوم عبارت راهگشاست. ترجمه و معناي جمله خبر را مشخص مي كند.

خبر غالباً به يكي از سه صورت زير مي آيد :
1. مفرد (مؤمن صبورٌ)
2. جمله فعليه (المسلمُ يَصْدقُ)
3. جار و مجرور(النجاةُ في الصّدق)

اعراب كلمات مبني ( ضماير، اشاره ، ….) محلي است.
اعراب جمله و شبه جمله نيز محلي است.
بنابراين در مبتدا و خبر، ضماير و اسم هاي اشاره و جمله ها و شبه جمله ها محلاً مرفوع مي باشند.
محلي يا محلاً : يعني كلمه مورد نظر در محلي قرار گرفته كه اعراب خاصي را مي طلبد اما از گرفتن آن ناتوان است.
مثلاً وقتي مي گوئيم : هذا در جمله هذا كتابٌ
محلاً مرفوع است يعني اين كلمه در محلي و موقعيتي واقع شده كه بايد مرفوع مي شد اما از گرفتن اعراب رفع ناتوان است.  

  تمرين اول ، درس دهم
1 – اجعل الجملة التالية في مكان مناسب من الجدول

1. الحمدالله ِربّ العالمين
2. الرائد لا يكذبُ اهلَه
3. هولاءِ مصابيح الامّة
4. الصدْقُ رآسُ الفضائل
5 – شرف المكان با تمكينٍ

الجله الاسميه

رديف

مبتدا

خبر

نوع خبر

1

الحمد

لله

جار و مجرور

2

الرائد

لا تكذيب اهله

جمله فعليه

3

هولاء

مصابيح

مفرد

4

الصدق

راس

مفرد

5

شرف

بالمكين

جار و مجرور

  2 – اجعل الفاعل المبتدا فاعلاً و غيرٌ ما يَلْزمٌ
فاعل را به مبتدا و مبتدا را به فاعل تبديل كن و تغييرات لازم را بده

1. يأمُرُ المؤمنون بالمعروفُ .
مؤمنان امر به معروف مي كنند
المؤمنون يأمرُون بالمعروف

2 – يعطفُ الوالدانِ علينا .
پدرو مادر با ما محبت مي كنند
الوالدانِ يعطفان علينا

3 – تجتمعُ المَسلماتُ في المسجد.
زنان مسلمان در مسجد جمع مي شوند
المسلماتُ يحْتمعْنَ في المسجد

4 – المسلمونَ رفعوا اعْلام الحضارة في العالم.
مسلمانان پرچمهاي تمدن را در جهان برافراشتند
رفع المسلمونَ اعلام الحضارة في العالم  

  3 – ميّز الخطا في كلّ عبارةٍ ثم اكتُب الصحيح …
اشتباه را در هر عبارت مشخص كن و صحيح را بنويس

1 . الغّرةُ لا يحْصِلُ بالتكاسُلِ.
لا تحْصُلْ / عزت با تنبلي بدست نمي آيد

2 . المُعلّمٌ انبياء اللامّة ِ
المعلّمونَ / معلمها پيامبران ملت ها هستند

3 . حُسنُ الخُلقِ من ثمراتِ الأدبِ
حُسْنُ / خوش اخلاقي از ثمرات ادب است

4 . التواضعُ تَرْفعُ قيفة الانسانِ
يَرْفَعَُ / قيفة / فروتني ارزش انسان را بالا مي برد  

  5 – اكمل الفراغ في الاعراب و التحليل الصّرفي :
جاي خالي را در تركيب و تجزيه كامل كن

العاقل يغْتَنمُ الفرصة في الحياة
العاقل :‌اسم ، مفرد – مذكر مشتق ، اسم فاعل، معرب / مبتدا و مرفوع و … الجملة اسميه

يغتنم :‌فعل مضارع – للغائب مزيد ثلاثي – متعدٍ :‌معرب
فعلٌ : مرفوع و فاعله ضمير «هو» المستتر و الجملة فعلّية ٌ و خبر و مرفوع محلاً

الفرصة ٌ : اسم ، مفرد، مؤنث، جامد، معرب / مفعول و منصوب

في : حرف جرّ ، مبني علي السكون

الحياة : اسم مفرد، مؤنث جار و مجرور ، معرب / مجرور به بحرف جرّ / في الحياة :‌جار و مجرور  

  پرتوهاي قرآني :
1 – در آيات زير كلماتي از ريشه (ظلم) بيان شده است. در كدام مرجع توضيحات صحيح دوباره آنها داده شده است.

1. و مااللهُ يُِريدُ ظلماً للعبارْ . (جامد – مشتق)

2. و من قُتلَ مظلوماً فقد جعلنا لولية سلطانا (اسم زمان – اسم مفعول)

3. و مَنْ اَظْلَمَ ممّن افْتري علي الله كذباً (فعل ماضي – اسم تفضيل)  

  تست هاي كنكوري درس دهم :

1- ترجمه كدام گزينه صحيح نيست؟
الف)‌اللهٌ انزل القرآن سعادة البشر : خدا قرآن را براي سعادت بشر فرو فرستاد
ب) الدّائدُ الكذبُ اهلَهُ : راهنما نبايد به بستگان دروغ بگويد
ج) الرّطبُ معَ قدحٍ من اللّبن غداءَ كاملُ . خرما با يك كاسه شير غذاي كاملي است
د) اتهربُ القطة ُ من خوفِ فارةٍ : آيا گربه از ترس موش فرار مي كند؟

2 – ترجمه كدام گزينه صحيح نيست.
الف)الهدي : ساده
ب) التّطهير : ضدعفوني كردن
ج) اَغْني : غني تر
د) الشّعْب : ملت

3 – ترجمه كدام گزينه صحيح نيست؟
الف) السكريات ، مواد قندي
ب) الطاقة : نيرو
ج) عطَفَ : محبت كرد
د) المُبيد : واضح

4 – مفهوم كدام گزينه صحيح نيست؟
الف)‌جمله اسميه جمله اي است كه غالباً با اسم شروع مي شود
ب) مبتدا اسمي است كه غالباً درآغاز جمله مي آيد و درباره آن خبري مي دهيم
ج) مبتدا و مرفوع است اما خبر منصوب است
د) خبر كلمه يا كلماتي است كه غالباض بعد از مبتدا مي آيد و درباره مبتدا خبري مي دهد و معناي جمله را كامل مي كند.

5 – كدام گزينه از انواع خبر نيست ؟
الف) مفرد
ب) جمله فعليه
ج) جار و مجرور
د) مثني و جمع

6 – الطّالبُ در جمله (الطالبُ جاءَ) چه نقشي دارد؟
الف) فاعل
ب) مفعول
ج) مبتدا
د) خبر

7 – نوع خبر در جمله (الحمدالله رب العالمين) چيست؟
الف) جار و مجرور
ب) مفرد
ج) جمله فعليه
د) جمله اسميه

8 – نوع خبر در جمله (الرائدُ لايكذبُ اهْلُهُ ) چيست؟
الف) مفرد
ب) جمله فعليه
ج) جارو مجررو
د) جمله اسميه

9 – كدام گزينه جمله (المسلون …. في المسجد) را كامل مي كند؟
الف) اجْتمَعْنَ
ب) اِجْتَمَعَتْ
ج) اِجْتَمَعَ
د) اجْتمعوا

10 – كدام گزينه جمله ( …. المسلمون في المسجد) را كامل مي كند؟
الف) اجْتمَعْنَ
ب) اِجْتَمَعَتْ
ج) اِجْتَمَعَ
د) اجْتمعوا

11 – كدام گزينه در مورد تجزيه نغْتنمُ «جمله (العاقلُ نغتنمُ الفرصة في الحياة) صحيح نيست؟
الف) فعل مضارع، ثلاثي مزيد
ب) ثلاثي مجرد – مبني
ج) براي مفرد مذكر غايب
د) متعدي – معرب

12 – كدام گزينه در مورد تجزيه الفرصة در جمله (العاقلُ نغتمُ الفرصة في الحياة ) صحيح نيست؟
الف) اسم – مفرد
ب) مذكر – مشتق
ج) مؤنث – جامد
د) معرب  

پاسخی بگذارید

Please log in using one of these methods to post your comment:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s


%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: